سيد على اكبر برقعى قمى
114
كاخ دلاويز يا تاريخ شريف رضى ( فارسى )
على ميدانم همچنانكه ميدانم تو مصدقى ابو الخير گفتا ديگر بار گفتم بسيارى از مردم ميگويند كه آن خطبه پرداخته شريف رضى است گفت رضى و غير رضى را كجا اين نفس و اسلوب است ما رسائل رضى را ديده و طريقه و روش او را در فن سخن منثور دانستهايم و با اين سخن در خل و خمر نيفتد انگاه گفت به خدا سوگند من بر اين خطبه در كتابهائى كه دويست سال پيش از رضى تصنيف شده وقوف يافتهام و آن را بخطوط علما و اهل ادب ديده و خطوط ايشانرا ميشناسم و نگاشتههاى ايشان پيش از آن بوده كه پدر شريف رضى ابو احمد خلق شده باشد . ابن ابى الحديد گويد من نيز آن خطبه را در تصانيف شيخ ابو القاسم بلخى امام معتزله بغداديين كه در دولت المقتدر ميزيست ديدهام پيش از آنكه شريف رضى خلق شود به زمان بسيار و نيز بسيارى از آن خطبه را در كتاب ابو جعفر بن قبه كه از متكلمين اماميه است يافتهام و آن كتاب معروف بكتاب انصاف است و ابو جعفر از شاگردان شيخ ابو القاسم بلخى است و در همان روزگار از دنيا رفته است پيش از آنكه رضى بوجود آيد . دانشمند جليل سيد هبة الدين در كتاب ما هو نهج البلاغه گويد آن اندازه كه ما تتبع كرديم كسانى كه خطبه شقشقيه را پيش از شريف رضى نقل كردهاند ده كس باشند . 1 - استاد معتزله شيخ ابو القاسم بلخى متوفى 317 بر حسب روايت ابن ابى الحديد در شرح نهج البلاغه جزو اول طبع مصر صفحه 69 2 - شيخ ابو جعفر بن قبه از ابناء مائه سيم هجرى در كتاب انصاف بروايت ابن ابى الحديد معتزلى و ابن ميثم بحرانى در شرح نهج البلاغه 3 - نسخه خطبه شقشقيه به خط قديم و كتابت ابو الحسن على بن فرات وزير متوفى 312 بروايت ابن ميثم بحرانى در شرح نهج البلاغه 4 - احمد بن محمد برقى متوفى 274 مصنف كتاب محاسن بر حسب